Cơ bản về thuế thu nhập tại Úc cho người mới nhập cư
Khi ở Úc từ 183 ngày/năm tài chính, người có visa cư trú dài hạn tại Úc (visa 188) được xem là cư dân thuế Úc, có nghĩa vụ phải khai báo và nộp thuế đối với thu nhập trên toàn cầu (cả trong và ngoài nước Úc).
Cư dân thuế Úc
Sau khi hồ sơ đầu tư
định cư Úc (188A, 188B, 188C) được chấp thuận, nhà đầu tư sẽ được cấp visa tạm trú có thời hạn 5 năm. Lúc này, nhà đầu tư và các thành viên gia đình chưa chính thức là thường trú nhân của Úc, nên tùy thuộc vào thời gian cư trú tại Úc, mỗi người sẽ được xem là cư dân Úc cho mục đích thuế – Australian resident for tax purpose (cư dân thuế Úc) hoặc không. Và từ đó sẽ áp dụng những quy định thuế tương ứng.
Khi ở Úc từ 183 ngày/năm tài chính, người có visa cư trú dài hạn tại Úc (visa 188) được xem là cư dân thuế Úc, có nghĩa vụ phải khai báo và nộp thuế đối với thu nhập trên toàn cầu (cả trong và ngoài nước Úc). Các nguồn thu nhập từ ngoài nước nếu đã nộp thuế tại nước ngoài thì khoản thuế đó sẽ được trừ trực tiếp vào số thuế thu nhập phải nộp cho sở thuế Úc. Ngoài ra, do giữa Việt Nam và Úc đã ký hiệp định tránh đánh thuế hai lần nên tùy trường hợp cụ thể người đóng thuế có thể chỉ phải nộp thuế ở một trong hai quốc gia.
Người không phải cư dân thuế Úc chỉ chịu thuế thu nhập cá nhân cho các khoản thu nhập phát sinh trong nước Úc. Trường hợp này phổ biến với các nhà đầu tư diện 188C khi quy định chỉ yêu cầu đương đơn cư trú tại Úc 40 ngày/năm. Hay đối với diện 188A và 188B, trong năm đầu tiên nhà đầu tiên vẫn còn phải dành nhiều thời gian trở về Việt Nam để sắp xếp công việc.
Khai báo thuế hàng năm
Tất cả những người muốn làm việc hoặc tự vận hành kinh doanh tại Úc, không phân biệt có phải là cư dân thuế Úc hay không, đều phải đăng ký mã số thuế – Tax File Number (TFN) và sử dụng mã số này trong mọi công việc và hoạt động kinh doanh của mình. Dựa trên mức lương của từng nhân viên, chủ doanh nghiệp có nhiệm vụ giữ lại số tiền thuế thu nhập tương ứng để nộp cho Sở thuế Úc theo mã số thuế của mỗi người, trước khi trả lương cho nhân viên.
Người chưa phải cư dân thuế Úc chưa cần phải đăng ký mã số thuế nếu chỉ phát sinh thu nhập thụ động từ việc đầu tư tại Úc như cổ tức (dividend), tiền lãi (interest) hay lợi nhuận từ việc tăng giá trị tài sản (capital gain).
Tất cả cư dân thuế Úc phải nộp đơn khai báo thuế (tax return) mỗi năm, sau khi kết thúc một năm tài chính, với hạn cuối là ngày 31/10 (năm tài chính của Úc bắt đầu vào ngày 1/7 hàng năm và kết thúc vào ngày 30/6 của năm tiếp theo). Bằng đơn khai thuế, cư dân sẽ khai báo tất cả các khoản thu nhập đã phát sinh trong năm tài chính và số tiền thuế đã được công ty trừ ra từ tiền lương, từ cổ tức… Nếu số tiền đã trừ ra từ lương nhiều hơn số thuế cần đóng, cư dân sẽ được hoàn lại phần dư ra. Ngược lại, cư dân sẽ cần phải đóng thêm thuế cho đủ.
Người không phải cư dân Úc trong một số trường hợp có thể cũng phải nộp đơn khai báo thuế.
Mức thuế thu nhập
Chính phủ Úc sử dụng hệ thống thuế lũy tiến, nghĩa là mức thu nhập càng cao thì thuế suất áp dụng sẽ càng cao. Thuế suất có thể được điều chỉnh từng năm. Trong năm tài chính 2022, khung thuế thu nhập tại Úc như sau:
Đối với cư dân thuế Úc:
| Thu nhập tính thuế | Tiền thuế |
|---|---|
| 0 – 18.200 AUD | Miễn thuế |
| 18.201 – 45.000 AUD | 19% của khoản thu nhập vượt 18.200 AUD |
| 45.001 – 120.000 AUD | 5.092 AUD + 32.5% của khoản thu nhập vượt 45.000 AUD |
| 120.001 – 180.000 AUD | 29.467 AUD + 37% của khoản thu nhập vượt 120.000 AUD |
| Từ 180.001 AUD | 51.667 AUD + 45% của khoản thu nhập vượt 180.000 AUD |
Ví dụ: Một cá nhân có tổng thu nhập cả năm là 50.000 AUD thì số thuế thu nhập = 5.092 + 32.5% * (50.000 – 45.000) = 6.717 AUD
Đối với người không phải cư dân thuế Úc:
| Thu nhập tính thuế | Tiền thuế |
|---|---|
| 0 – 120.000 AUD | 32.5% |
| 120.001 – 180.000 AUD | 39.000 AUD + 37% của khoản thu nhập vượt 120.000 AUD |
| Từ 180.001 AUD | 61.200 AUD + 45% của khoản thu nhập vượt 45.000 AUD |
Ví dụ: Một cá nhân có tổng thu nhập cả năm là 50.000 AUD thì số thuế thu nhập = 32.5% * 50.000 = 16.250 AUD
Khấu trừ thuế
Người đóng thuế khi nộp đơn khai thuế có quyền được khấu trừ một số khoản chi phí ra khỏi thu nhập chịu thuế của mình. Các khoản được khấu trừ hầu hết là các chi phí liên quan đến công việc và hoạt động đầu tư kinh doanh như chi phí đi lại, công tác, thiết bị dụng cụ phục vụ công việc, học phí nâng cao chuyên môn… nếu các khoản này không được chủ doanh nghiệp chi trả. Ngoài ra còn có một số khoản chi phí khác cũng được khấu trừ như tiền đóng quỹ hưu trí cá nhân, phí dịch vụ tư vấn và khai báo thuế cá nhân, phí quản lý đầu tư khi tham gia các quỹ đầu tư…
▶ Mỗi cá nhân nên lập kế hoạch thuế cho mình, khấu trừ những khoản chi phí phù hợp quy định để có một mức thuế tiết kiệm nhất cho gia đình mình.
